Elke koper van een woning klasse E of F in Vlaanderen moet binnen 5 jaar minimum label D bereiken. Tijdslijn 2023-2040, sancties, werken en VEKA-premies.
Sinds 2023 past Vlaanderen de renovatieplicht binnen 5 jaar toe. Elke koper van een residentiële woning beschikt over 5 jaar na de authentieke akte om de woning naar minimaal EPC label D te brengen. Dit is de strengste verplichting in Europa voor dit type bestaand patrimonium, en hertekent volledig de Vlaamse vastgoedmarkt.
Het principe in klare taal
Bij elke verkoop (of overdracht via erfenis in rechte lijn + 1ᵉ graad zijlijn), als het EPC-certificaat een label F, E of slechter aangeeft, verbindt de koper zich automatisch tot:
- Een nieuw EPC laten opmaken binnen 5 jaar om het bereiken van label D te bewijzen.
- Bij niet-bereiken: administratieve boete 5 000 € tot 200 000 € + extra termijn van 6 maanden.
De verplichting is van toepassing op:
- Residentiële woningen (huizen, appartementen, studio's).
- Aangekocht vanaf 1 januari 2023 (verkoop, schenking, onrechtstreekse erfenis).
- Met label E, F of niet gecertificeerd op moment van aankoop.
De volledige tijdslijn
Het VEKA-decreet voorziet een progressieve verstrenging:
| Jaar | Vereiste |
|---|---|
| 2023 | Label D binnen 5 jaar na aankoop |
| 2028 | Geen indexering huur voor E/F-woningen |
| 2030 | Volledig verhuurverbod E/F |
| 2035 | Label C binnen 5 jaar na aankoop |
| 2040 | Label B minimum voor verhuur |
| 2050 | Label A verplicht op heel het patrimonium |
Voor een koper in 2026 van een F-woning is de deadline dus januari 2031 om label D te halen. Dat laat slechts 4 bouwseizoenen.
Werken om van F naar D te gaan
Rijwoning jaren 60, label F (350 kWh/m².jaar)
- Isolatie hellend dak 15 cm glaswol: ~2 200 €.
- Inblaas spouwmuren: ~3 800 €.
- HR+ ramen (30 m²): ~12 000 €.
- Vervanging stookolieketel → lucht-water warmtepomp hybride: ~9 500 €.
- Totaal TVAC 6 %: 27 500 €.
- Met VEKA-premies en VerbouwLening: nettokost ~16 000 €.
Appartement jaren 80, label E (290 kWh/m².jaar)
- Dakisolatie (indien bovenste): ~1 800 €.
- Elektrische boiler → warmtepompboiler: ~3 200 €.
- Lucht-lucht warmtepomp voor verwarming: ~6 500 €.
- Totaal TVAC 6 %: 11 500 €.
Mijn VerbouwPremie 2026
De Vlaamse premies blijven in 2026 de hoogste van België:
| Type warmtepomp | Cat. 1 | Cat. 2 | Cat. 3 | Cat. 4 |
|---|---|---|---|---|
| Geothermisch | 4 000 € | 4 000 € | 6 000 € | 8 000 € |
| Lucht-water | 1 500 € | 1 500 € | 3 000 € | 4 000 € |
| Hybride | 800 € | 800 € | 1 500 € | 2 000 € |
| Lucht-lucht (enkel als enig systeem) | 300 € | 300 € | 400 € | 480 € |
Sinds maart 2026 zijn cat. 1-2 op tweede woningen wat beperkt. Cat. 3-4 blijven volledig actief.
Mijn VerbouwLening: 0 tot 1,5 %
Complementair leent Vlaanderen tot 60 000 € aan voorkeurstarief:
- 0 % voor cat. 1.
- 0,5 % voor cat. 2.
- 1,5 % voor cat. 3.
- Cat. 4: klassieke banklening.
Voor een koper cat. 2 die 30 000 € over 20 jaar financiert: 130 €/maand.
Conclusie
De renovatieplicht is geen dreiging maar een financiële hefboom voor kopers die anticiperen. Met de hoogste VEKA-premies van België, de 0-1,5 % lening en de federale btw 6 %, tournoit de nettokost van de mise en conformité (van F naar D) rond 8 000 tot 18 000 € voor een gemiddelde woning.